Identiteitsfraude met een kopie van je ID voorkomen, en wat te doen als het misgaat

Hoe een kopie wordt misbruikt

Oplichters hebben vaak geen origineel nodig. Een duidelijke kopie van je paspoort of ID-kaart, samen met een loonstrook of bankafschrift, is genoeg om bij sommige bedrijven een telefoonabonnement, een lening of een webwinkelaccount aan te vragen. Zulke kopieën komen uit gehackte mailboxen, slecht beveiligde bedrijfsmappen, nepadvertenties voor woningen of banen, en berichten van iemand die zich voordoet als familielid.

Vijf gewoontes die misbruik moeilijker maken

• Vraag eerst of een kopie echt nodig is. Vaak kan een bedrijf ook alleen het soort document en het nummer noteren.
• Maak je BSN onleesbaar als de ontvanger geen wettelijke basis heeft om het te gebruiken, ook in de cijferreeks onderaan.
• Zet op elke kopie het doel, de ontvanger en de datum, als watermerk over de hele pagina.
• Maak voor elke ontvanger een eigen versie, zodat je weet waar een gelekte kopie vandaan komt.
• Stuur nooit documenten naar iemand die je niet hebt gecontroleerd, hoe dringend het ook klinkt.

Zo maak je een kopie die weinig waard is voor oplichters

1. 1Open cachety.com in je browser, op je telefoon of computer.
2. 2Voeg een foto of scan van je identiteitsbewijs toe.
3. 3Typ het watermerk met doel en ontvanger en druk op de knop om de datum toe te voegen.
4. 4Zet Traceerbare kopie aan: elke kopie krijgt een uniek kenmerk. Bewaar het overzicht van je kopieën zelf, want het wordt nergens opgeslagen.
5. 5Dek je BSN en, als die niet nodig is, je pasfoto af. Download de kopie en stuur alleen die.

Een kopie met watermerk die toch opduikt, vertelt je direct waar het lek zat: de naam van de ontvanger en het kenmerk staan erop. Dat helpt als je moet uitleggen dat jij die lening of dat abonnement niet hebt afgesloten.

Wat te doen als het toch misgaat

1. 1Verzamel bewijs: brieven van incassobureaus, rekeningen van abonnementen die je niet hebt afgesloten, afschriften.
2. 2Neem contact op met het bedrijf waar het misbruik plaatsvond en vraag de aanvraagpapieren op, zoals de gebruikte kopie van je ID.
3. 3Doe aangifte bij de politie en neem zoveel mogelijk documenten mee.
4. 4Meld het bij het Centraal Meldpunt Identiteitsfraude en -fouten. Dat helpt slachtoffers als ze er met de betrokken organisaties zelf niet uitkomen.
5. 5Ben je je identiteitsbewijs kwijt of is het gestolen, meld dat dan ook bij je gemeente of de politie.

Goed om te weten: een kopie van een identiteitsbewijs is zelf geen geldig identiteitsbewijs. Dat is een belangrijk punt als je moet aantonen dat iemand anders zich voor jou heeft uitgegeven.

Een watermerk is een verstandige extra laag, geen garantie. Het maakt misbruik lastiger en een lek traceerbaar, maar kan niet voorkomen dat iemand een document fotografeert of nabewerkt.