Zo maak je een veilige kopie van je ID-kaart of paspoort

Wat een veilige kopie is

De Rijksoverheid geeft een eenvoudig recept. Maak je burgerservicenummer (BSN) onleesbaar, ook in de cijferreeks onderaan het document. Zet op de kopie dat het een kopie is. Schrijf erbij voor welke organisatie of welk product de kopie bedoeld is. En zet de datum erop waarop je hem afgeeft. Wie zo'n kopie in handen krijgt, kan er weinig mee: hij is duidelijk gemaakt voor één organisatie, op één dag, met één doel.

• Het doel: huuraanvraag, bankrekening openen, telefoonabonnement.
• De ontvanger: de naam van het bedrijf of de persoon.
• De datum: de dag dat je de kopie verstuurt.
• Het woord kopie, zodat niemand hem voor een origineel kan laten doorgaan.

Mag die organisatie wel om een kopie vragen?

Lang niet iedereen mag een kopie van je identiteitsbewijs maken of bewaren. Volgens de Rijksoverheid mogen onder meer overheidsinstanties, banken, notarissen, casino's, levensverzekeraars en je werkgever dat. Andere bedrijven, zoals een telecomaanbieder of autoverhuurder, alleen onder voorwaarden, en dan moeten de pasfoto en het BSN afgeschermd zijn. Vaak is een kopie helemaal niet nodig: het bedrijf kan ook gewoon het soort document en het documentnummer noteren. Vraag gerust waarom ze een kopie willen en op welke regel ze zich baseren.

Je BSN is nog strenger beschermd. Organisaties buiten de overheid mogen het alleen gebruiken als een wet dat toestaat, en alleen voor het doel uit die wet. Jouw toestemming verandert daar niets aan. Een bank of werkgever heeft je BSN nodig voor de Belastingdienst; een makelaar of webwinkel in de regel niet.

Zo maak je een veilige kopie met Cachety

1. 1Open cachety.com in je browser, op je telefoon of computer. Je hoeft niets te installeren en geen account aan te maken.
2. 2Sleep een foto of scan van je ID-kaart of paspoort in het vak, of tik om hem te kiezen. Foto's van een iPhone (HEIC) werken ook.
3. 3Typ het watermerk, bijvoorbeeld: Kopie voor huuraanvraag, Makelaardij De Linde. Druk op de knop om de datum van vandaag toe te voegen.
4. 4Kies Gebied afdekken en teken een rechthoek over je BSN. Vergeet de cijferreeks onderaan niet, en dek ook je pasfoto af als de ontvanger die niet nodig heeft.
5. 5Controleer het voorbeeld en download de kopie. Stuur alleen deze versie, nooit het origineel.

Je ID verlaat je apparaat niet. Cachety werkt helemaal in je browser: er is geen server die je documenten ontvangt. Zet na het laden gerust je telefoon in vliegtuigmodus: het blijft werken.

Wat je afdekt, wordt echt uit het bestand gehaald, niet alleen met een zwart blok bedekt. Niemand kan je BSN dus later onder de rechthoek vandaan halen door de tekst te selecteren.

En de KopieID-app van de overheid?

De Rijksoverheid heeft een gratis app, KopieID, voor iPhone en Android. Je fotografeert je identiteitsbewijs, streept gegevens door en vult in voor wie en waarvoor de kopie is; die tekst komt met de datum als watermerk op de kopie. Dat is een prima keuze als je alleen een Nederlands identiteitsbewijs op je telefoon wilt beveiligen. Cachety is handig als je al een pdf of scan hebt, op je computer werkt, ook je loonstroken en bankafschriften wilt beveiligen, of in één keer een eigen versie voor meerdere ontvangers wilt maken.

Woon je in België?

Op de Belgische eID staat je rijksregisternummer. De Gegevensbeschermingsautoriteit wijst erop dat je kaart tonen vaak genoeg is en dat een kopie een laatste redmiddel hoort te zijn. Moet het toch, kopieer dan alleen de voorkant of maak het rijksregisternummer onleesbaar als de ontvanger het niet wettelijk nodig heeft. Met Cachety dek je het af zoals een BSN.

Een watermerk ontmoedigt misbruik en maakt een lek traceerbaar, maar kan niet voorkomen dat iemand je kopie fotografeert. Ben je je ID kwijt of vermoed je misbruik, meld het dan bij je gemeente of de politie, en neem contact op met het Centraal Meldpunt Identiteitsfraude.